Postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2024 r., sygn. II GPP 6/24
W przypadku stwierdzenia przez sąd administracyjny niekonstytucyjności przepisu rozporządzenia, sąd ma prawo uznać pobraną na jego podstawie opłatę za nienależną i nakazać jej zwrot.
W kontekście nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy SENT, interes publiczny należy rozumieć szerzej niż tylko jako przestrzeganie prawa przez nakładanie sankcji; odpowiedzialność powinna być proporcjonalna do naruszenia, uwzględniając m.in. intencje i sytuację ekonomiczną sprawcy oraz realne zagrożenie dla interesów Skarbu Państwa.
Sąd administracyjny może odmówić zastosowania przepisu podustawowego uznanego za niezgodny z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, i zobowiązać organ administracyjny do restytucji stanu zgodnego z prawem poprzez zwrot nienależnie pobranych opłat, nawet jeśli przepis ten formalnie obowiązywał w chwili pobrania opłaty.
Wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych oraz bez wymaganej licencji stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym i wiąże się z nałożeniem kary pieniężnej.
Organ administracji ma obowiązek zwrotu nienależnie pobranych opłat na rzecz strony skarżącej, gdy są one pobrane na podstawie przepisu, który został uznany za niekonstytucyjny, niezależnie od zastosowania klauzuli odraczającej wejście w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Przewoźnik jest zobowiązany do ciągłego zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem SENT przez cały czas trwania przewozu, a odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT może mieć miejsce tylko w szczególnych, wyjątkowych przypadkach.
Zmiana w składzie wspólników spółki komandytowej w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego, wpływająca na firmę tej spółki, nie wpływa na jej podmiotowość prawną i nie prowadzi do niewykonalności decyzji wydanej w stosunku do tej spółki.
Sąd administracyjny jest uprawniony do odmowy zastosowania przepisu podustawowego uznanego za niezgodny z Konstytucją, nawet jeżeli jego derogacja została odroczona przez Trybunał Konstytucyjny.
Sąd administracyjny ma kompetencję do odmowy zastosowania obowiązującego przepisu podustawowego, jeżeli sąd stwierdzi, że narusza on normy wyższego stopnia, nawet w przypadku zastosowania przez Trybunał Konstytucyjny klauzuli odraczającej utratę mocy obowiązującej tego przepisu.
Sąd administracyjny ma kompetencję do odmowy zastosowania przepisu rozporządzenia, który narusza normy wyższego stopnia, nawet w przypadku obowiązywania klauzuli odraczającej skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co uzasadnia obowiązek zwrotu nienależnie pobranych opłat.