- Tematy:
- majątek,
- odliczenia,
- odliczenie podatku od towarów i usług,
- przedsiębiorstwa,
- składniki majątku,
- zorganizowana część przedsiębiorstwa,
- świadczenie,
- świadczenie odpłatne,
- świadczenie usług
Interpretacja indywidualna z dnia 21 sierpnia 2024 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP1-1.4012.340.2024.2.IZ
Transakcja nie będzie stanowiła transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa określonej w art. 6 pkt 1 ustawy VAT, a tym samym będzie stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, w postaci odpłatnego świadczenia usług, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 o VAT, oraz prawa Kupującego do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
22 maja 2024 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 22 maja 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie uznania, że opisana we wniosku Transakcji nie będzie stanowiła transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa określonej w art. 6 pkt 1 ustawy VAT, a tym samym będzie stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, w postaci odpłatnego świadczenia usług, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 o VAT, oraz prawa Kupującego do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, na podstawie faktury wystawionej przez Sprzedającego dokumentującej świadczenie usług w ramach Transakcji.
Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 12 sierpnia 2024 r. (wpływ 12 sierpnia 2024 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem wspólnym
1)Zainteresowany będący stroną postępowania:
- A. Sp. z o.o.
2)Zainteresowany niebędący stroną postępowania:
- B. Sp. z o.o.
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca oraz Zainteresowany są spółkami prawa polskiego, zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni.
Wnioskodawca obecnie nie prowadzi jeszcze działalności gospodarczej. Zainteresowany wykonuje natomiast głównie czynności opodatkowane VAT.
C. spółka akcyjna z siedzibą w (…), zajmuje się świadczeniem usług leasingu/najmu, w szczególności pojazdów użytkowych oferowanych przez spółki należące do Grupy C, w tym pojazdów marki (…). D (dalej: „Bank”) prowadzi z kolei działalność bankową, w tym działalność w zakresie udzielania kredytów na zakup pojazdów.
Działalność w zakresie usług leasingu/najmu jest lokalnie prowadzona przez spółki zależne i oddziały C w różnych krajach, w tym w Polsce. Działalność C obejmuje zatem dostarczanie rozwiązań finansowych klientom korzystającym z pojazdów użytkowych marki (…). Spółka zależna odpowiedzialna za ww. działania na terytorium Polski to B. Sp. z.o.o. (Sprzedający).
E. spółka z siedzibą w (…), zajmuje się m.in. produkcją pojazdów użytkowych (...) w ramach Grupy C., za pośrednictwem spółek zależnych w różnych krajach. F., spółka z siedzibą w (…), za pośrednictwem spółek zależnych w różnych krajach, prowadzi działalność w zakresie usług finansowych.
C., E. oraz F. należą do grupy C.
W 2023 r. C., D., E. oraz F. podpisały umowę (dalej: „Umowa Ramowa”), w której uzgodniono przeniesienie aktywów w zakresie usług leasingu/najmu związanych z pojazdami marki (…). Aktywa mają zostać przeniesione ze spółek zależnych C. w poszczególnych krajach, do spółek zależnych E. w poszczególnych krajach.
W celu realizacji Umowy Ramowej, zostaną podpisane umowy lokalne dotyczące transferu aktywów pomiędzy lokalnymi spółkami zależnymi C., a lokalnymi spółkami zależnymi E. w poszczególnych krajach.
Strony Umowy Ramowej na podstawie wyceny uzgodniły łączną cenę za przeniesienie aktywów w poszczególnych krajach. Dla każdego kraju została określona odrębna wysokość wynagrodzenia uwzgledniająca specyfikę biznesu prowadzonego w danym kraju (w tym dla transferu aktywów w zakresie usług leasingu/najmu związanych z marką (…) w Polsce). Cena sprzedaży została określona na podstawie wyceny przygotowanej przez niezależny podmiot.
Cena sprzedaży zostanie uregulowana po podpisaniu lokalnych umów w zakresie przeniesienia aktywów.
Niniejszy wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej dotyczy skutków w podatku VAT, w związku z przeniesieniem aktywów w zakresie usług leasingu/najmu związanych z marką (…) przez Sprzedającego do Kupującego (dalej: „Transakcja”). Podpisanie stosownej umowy lokalnej w zakresie Transakcji jest planowane na maj 2024 r. (dalej: „Umowa lokalna”). Umowa lokalna zostanie zawarta ze skutkiem prawnym na dzień 1 czerwca 2024 r.
Powyższe usługi związane z marką (…) to usługi leasingu/najmu, które podlegają opodatkowaniu według stawki VAT w wysokości 23%. Kupujący obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej. Po zawarciu Umowy lokalnej, Wnioskodawca rozpocznie prowadzenie działalności w zakresie świadczenia usług leasingu/najmu pojazdów marki (…) (będzie to działalność podlegająca opodatkowaniu VAT według stawki 23%), czyli działalność, którą obecnie prowadzi między innymi Sprzedający. Dodatkowo, Wnioskodawca będzie świadczył usługi obsługi umów z klientami, których stroną jest Sprzedający. Świadczenie usług obsługi umów także będzie opodatkowane 23% stawką VAT. Sprzedający jednocześnie zaprzestanie zawierania nowych umów leasingu/ najmu pojazdów (…) i w zakresie tych pojazdów będzie obsługiwał wyłącznie portfel umów zawartych przed Transakcją.
Wnioskodawca poniżej przedstawia opis składników majątkowych przenoszonych w ramach Transakcji:
i. Sprzedający przeniesie na Wnioskodawcę, prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych z dystrybutorem pojazdów (…) w Polsce (G. Sp. z o.o.; dalej jako: „Dystrybutor (…)”), wynikające z
a) Umowy ramowej o współpracy – przedmiotowa umowa zobowiązuje Dystrybutora (…) do wskazywania Sprzedającego, jako podmiotu udzielającego finansowania na podstawie umowy leasingu albo jako strony umowy najmu, w stosunku do pojazdów marki (…). Dystrybutor (…) jest zobowiązany do wykonywania czynności zmierzających do zawarcia umowy leasingu/najmu pomiędzy klientem a Sprzedającym (w tym do informowania klientów o usługach finansowania, pozyskiwania zgód klientów na przekazanie ich danych osobowych do Sprzedającego celem kierowania oferty handlowej przez Sprzedającego, przekazywania danych Sprzedającego do klienta, współpracy ze Sprzedającym przy czynnościach zmierzających do zawarcia umów). Jednocześnie Sprzedający jest zobowiązany m.in. do: przedstawienia klientowi oferty w zakresie finansowania, poinformowania Dystrybutora (…) o przyjęciu bądź odrzuceniu oferty przez klienta, podpisania z nim umowy oraz wydania pojazdu oraz do zapłaty wynagrodzenia prowizyjnego do Dystrybutora (…) (w przypadku zawarcia umowy z klientem poleconym przez Dystrybutora (…)).
b) Ramowej umowy sprzedaży i odkupu pojazdów z umów finansowania – która ustanawia wiążące warunki ramowe regulujące odkup przez Dystrybutora (…) pojazdów będących przedmiotem finansowania przez Sprzedającego. Celem umowy jest zapewnienie możliwie najefektywniejszych warunków sprzedaży pojazdów używanych będących własnością Sprzedającego.
c) Umowy ramowej gwarancji ponownego przejęcia (odkupu) pojazdów – zgodnie z którą jeżeli umowa finansowania zawarta przez Sprzedającego została przedwcześnie zakończona (w przypadkach określonych w umowie), Dystrybutor (…) jest zobowiązany do odkupu pojazdu od Sprzedającego, na warunkach określonych w umowie.
Powyższe prawa i obowiązki wynikające z ww. umów zostaną w ramach Transakcji przeniesione przez Sprzedającego na Wnioskodawcę.
Należy podkreślić, iż przedmiotem Transakcji nie będą umowy leasingu/najmu zawarte przez Sprzedającego przed datą wejścia w życie Umowy lokalnej.
Przedmiotem przeniesienia nie będą w związku z tym prawa i obowiązki wynikające z:
- Umowy ramowej o współpracy w odniesieniu do wszelkich umów leasingu/najmu, które zostały zawarte oraz/lub proces ich realizacji rozpoczął się przed Transakcją,
- Ramowej umowy sprzedaży i odkupu pojazdów z umów finansowania w zakresie umów, które zostały podpisane przez Sprzedającego przed Transakcją,
- Umowy ramowej gwarancji ponownego przejęcia (odkupu) pojazdów z umów finansowania w zakresie umów, które zostały podpisane przez Sprzedającego przed Transakcją.
W rezultacie Wnioskodawca nabędzie prawo występowania jako preferowany partner finansowy, zapewniający rozwiązania finansowe w zakresie leasingu/najmu dla klientów marki (…) w Polsce. Przejście umów, umożliwi prowadzenie przez Wnioskodawcę działalności w analogicznym modelu biznesowym, który do czasu wejścia w życie Umowy lokalnej stosował Sprzedający.
Jednocześnie, Sprzedający powstrzyma się od zawierania jakichkolwiek nowych umów z klientami w wymienionym zakresie. Ponadto, Sprzedający powstrzyma się od zawierania umów leasingu/najmu, które skutkowałyby wydaniem pojazdu klientowi po dniu Transakcji. Wszelkie działania rozpoczęte przez Sprzedającego przed dniem Transakcji, które nie doprowadzą do zawarcia prawnie wiążących umów z klientami wraz z przekazaniem pojazdu klientowi przed tą datą, zostaną przerwane.
ii. Sprzedający przeniesie na Wnioskodawcę know-how dotyczący wykonywania działalności w zakresie leasingu/najmu pojazdów marki (…) w zakresie, w jakim Sprzedający posiada autorskie prawa majątkowe oraz prawa te mogą być przeniesione na Kupującego. W tym zakresie należy zaznaczyć, że część przenoszonego know-how lub Lokalnie Licencjonowanego know-how (zdefiniowane w dalszej części) zostało tymczasowo udostępnione przez Sprzedającego w okresie poprzedzającym wejście w życie Umowy lokalnej (tj. w okresie przejściowym przed Transakcją). Strony uzgodniły, że tymczasowe udostępnienie dokumentacji know-how będzie odbywać się w okresie ok. 3 miesięcy przed Transakcją. Celem takiego rozwiązania jest zabezpieczenie, aby Wnioskodawca stał się podmiotem w pełni operacyjnym i gotowym do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie leasingu/najmu pojazdów marki (…) od dnia Transakcji.
Przekazanie know-how obejmuje w szczególności:
a) Instrukcje w zakresie wykonywania zadań związanych ze świadczeniem usług na rzecz klientów, m.in.:
- instrukcja administrowania umowami leasingu oraz najmu;
- instrukcje w sprawie przygotowania oferty, zawarcia umowy z klientem, zarządzania leasingowymi wzorcami umownymi;
- instrukcja przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu wraz z oceną ryzyka;
- instrukcje operacyjne dotyczące procesu finansowania;
- instrukcje w zakresie podejmowania decyzji;
- instrukcja windykacji.
b) Dokumentację w zakresie procesów wewnętrznych m.in. zarządzanie ryzykiem, wsparcie sprzedaży, oferty sprzedaży, zarządzanie umowami, obsługa klienta, windykacja, obsługa płatności.
c) Dokumentację w zakresie pozostałych procedur manualnych, m.in.:
- procedury dotyczące: importu polis, zmiany danych i sposobu wysyłki dokumentów, skrócenia umów leasingu i najmu, wydawania zgody na podnajem dla klientów, wydłużenia umowy leasingu i najmu, rozliczania umowy serwisowej, itp.
- tabele kompetencji, opłat i prowizji.
d) Wzory dokumentów (np. faktur itp.).
e) Wybrane skrypty IT.
f) Wybrane kody (…) pozwalające wygenerować raporty zarządcze i biznesowe wg zasad stosowanych przez Sprzedającego.
Większość know-how zostanie przekazana Wnioskodawcy na podstawie udzielonej licencji (Lokalnie Licencjonowany know-how). Licencja dotyczy know-how, który jedynie częściowo dotyczy świadczenia usług leasingu/najmu związanych z marką (…) i jako taki nie może zostać całkowicie przeniesiony przez Sprzedającego na rzecz Wnioskodawcy (ponieważ w części know-how ten będzie nadal wykorzystywany przez Sprzedającego w jego działalności gospodarczej).
iii. Przedmiotem przeniesienia będzie również domena internetowa Sprzedającego, a także prawa autorskie posiadane przez Sprzedającego do materiałów chronionych prawem autorskim hostowanych na stronie internetowej dostępnej w domenie (po dokonaniu niezbędnych zmian, będzie wykorzystana w działalności Wnioskodawcy).
W odniesieniu do zasobów personalnych wykonujących zadania związane z obsługą umów leasingu/najmu dla klientów marki (…), należy wskazać, że Sprzedający nie posiada własnych pracowników dedykowanych do wykonywania tych zadań. Osoby wykonujące te zadania są zatrudnione przez inną spółkę z Grupy C. (G. Sp. z o.o.;) oraz świadczą usługi na rzecz Sprzedającego na podstawie umowy zawartej pomiędzy Sprzedającym a G.
Strony transakcji ustaliły, że większość pracowników spółki C., którzy są obecnie zaangażowani w większości w świadczenie usług na rzecz Sprzedającego (tj. około 25 osób odpowiedzialnych za następujące obszary: sprzedaż i wsparcie sprzedaży, decyzje kredytowe, uruchamianie umów z klientami, administracja umowami, windykacja, zarządzanie szkodami, ubezpieczenia), otrzymało oferty pracy od Wnioskodawcy lub innego podmiotu z Grupy E.
Strony uzgodniły, że Kupujący przejmie również numery telefonów komórkowych wykorzystywane przez pracowników C., którzy używali je na potrzeby działalności prowadzonej na rzecz Sprzedającego.
Wnioskodawca pragnie również wskazać, że jego działania będą także wspierane przez pracowników innych spółek z Grupy E. (np. w zakresie finansów, administrowania umowami, procesów (…), (…), usług IT), na podstawie umów o świadczenie usług.
Ponadto, w przyszłości (według planu w 2026 r.) Kupujący planuje zaoferować zatrudnienie kilku pracownikom, którzy obecnie są odpowiedzialni za proces sprzedaży, a także wykupu pojazdów, wyceny oraz przygotowania pojazdów do sprzedaży. Pracownicy ci są na dzień niniejszego wniosku zatrudnieni przez C. i świadczą usługi na rzecz Sprzedającego.
Jednocześnie, Sprzedający będzie w dalszym ciągu odpowiedzialny za obsługę umów leasingu/najmu zawartych przed datą wejścia w życie Umowy lokalnej. W związku z tym, że od dnia wejścia w życie Umowy lokalnej to Wnioskodawca będzie częściowo miał możliwość korzystania z zasobów koniecznych dla wykonywania działalności w zakresie obsługi już zawartych umów, Sprzedający i Kupujący planują zawrzeć umowę o świadczenie usług, na podstawie której Kupujący będzie wykonywał obsługę umów zawartych przez Sprzedającego. Zgodnie z intencją stron umowa ta ma dotyczyć: administracji umowami z klientami, windykacji należności przeterminowanych, podejmowania decyzji kredytowych oraz zarządzania szkodami komunikacyjnymi.
Sprzedający zapewni Kupującemu dostęp do danych klientów, które zostały zgromadzone przez Sprzedającego przed Transakcją, w zakresie, w jakim dane te są związane z działalnością w zakresie usług leasingu/najmu w Polsce z zastrzeżeniem, że klient wyraził wyraźną zgodę na udostępnienie jego danych Kupującemu a kopie stosownych zgód zostaną przekazane Kupującemu. Ponadto Sprzedający i Kupujący powinni zawrzeć odrębną umowę, która reguluje obsługę, przetwarzanie i bezpieczeństwo udostępnionych danych klienta.
W zakresie najmu powierzchni biurowych, w których prowadzona jest działalność w zakresie finansowania pojazdów marki (…), Sprzedawca posiada podpisane umowy najmu z Dystrybutorem (…). Umowy te zostaną zakończone, a Wnioskodawca podpisze z Dystrybutorem (…) nowe umowy najmu dotyczące tych samych lokalizacji, na warunkach analogicznych do tych, które miały zastosowanie do umów najmu podpisanych przez Sprzedającego.
Wnioskodawcy zaznaczają, że w ramach Transakcji:
- nie zostaną przeniesione aktywa trwałe;
- nie zostaną przeniesione jakiekolwiek rozrachunki;
- nie zostaną przeniesione jakiekolwiek rachunki bankowe, środki pieniężne, księgi rachunkowe, zezwolenia/patenty itp.;
- nie zostaną przeniesione jakiekolwiek nieruchomości (w tym miejscu Wnioskodawca zaznacza, że będzie korzystał z biur – na podstawie umów najmu);
- nie nastąpi przeniesienie systemów informatycznych wykorzystywanych obecnie przez Sprzedającego;
- przenoszone w ramach Transakcji składniki (opisane powyżej) nie zostały wyodrębnione organizacyjnie w strukturze przedsiębiorstwa Sprzedającego, jako: dział, wydział, oddział itp.;
- przenoszone w ramach Transakcji składniki (opisane powyżej) nie zostały również wyodrębnione finansowo w strukturze przedsiębiorstwa Sprzedającego tj. Sprzedający nie prowadzi ewidencji, która umożliwiałaby przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do tych składników (zarówno prawo do występowania jako preferowany partner finansowy jak i know-how nie są wykazywane w księgach Sprzedającego).
Ponadto należy zaznaczyć, że w okresie po wejściu w życie Umowy lokalnej, Sprzedający będzie prowadził działalność w zakresie obsługi umów leasing/najmu zawartych przed wejściem w życie Umowy lokalnej.
Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego i stanu faktycznego
W opinii Wnioskodawcy, przedmiot Transakcji, na dzień Transakcji, nie mógł stanowić potencjalnie niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego zadania gospodarczego.
Przenoszone składniki, nie uwzględniały wszystkich składników niezbędnych do prowadzenia działalności, tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, nabycie tych składników przez Kupującego mogło zapewnić samo w sobie możliwości prowadzenia działalności przez Kupującego. Jest to spowodowane poniżej opisanymi okolicznościami.
W ramach Transakcji nie doszło do bezpośredniego transferu zasobów osobowych wykonujących działalność na rzecz Sprzedającego. Osoby wykonujące czynności na zlecenie Sprzedającego w jego dotychczasowej działalności były zatrudnione przez inną spółkę z Grupy C. Wspomniani pracownicy wykonywali czynności na rzecz Sprzedającego, na podstawie umowy zawartej pomiędzy C. a Sprzedającym.
Po dokonaniu Transakcji:
a) większość umów zawartych pomiędzy tymi pracownikami a C. została rozwiązana, a następnie Kupujący zawarł umowy o pracę z tymi pracownikami;
b) część pracowników po rozwiązaniu umowy z C., podpisała umowy z innym podmiotem z grupy kapitałowej E. i obecnie na podstawie ustaleń pomiędzy podmiotem z grupy kapitałowej E. a Kupującym, wykonuje usługi na rzecz Kupującego (czynności o charakterze administracyjnym).
Co prawda, co do zasady te same zasoby osobowe, które wykonywały działalność w zakresie leasingu/najmu dla Sprzedającego, będą wykonywały tę działalność również dla Kupującego (na podstawie umowy zawartej przez Wnioskodawcę z tymi pracownikami, albo ustaleń pomiędzy Kupującym a podmiotem z grupy kapitałowej E. – jak zaznaczono powyżej), jednakże, same umowy ze wskazanymi pracownikami nie były przedmiotem transferu pomiędzy Sprzedającym a Kupującym w ramach Transakcji (jako że byli oni pracownikami innej spółki).
W zakresie najmu powierzchni biurowych, w których prowadzona była działalność w zakresie finansowania pojazdów marki (…), Sprzedający zakończył umowy najmu z Dystrybutorem (…), a Wnioskodawca podpisał z Dystrybutorem (…) nowe umowy najmu dotyczące tych samych lokalizacji.
Podkreślenia wymaga również fakt, że przenoszone w ramach Transakcji składniki nie zostały wyodrębnione organizacyjnie w strukturze przedsiębiorstwa Sprzedającego jako: dział, wydział, oddział itp.
Przedmiot Transakcji nie obejmował przeniesienia istniejących zobowiązań o charakterze finansowym (jak zaznaczono w opisie stanu faktycznego, przedmiotem transferu nie są: rozrachunki, rachunki bankowe, środki pieniężne).
Jednocześnie, przedmiotem transferu były prawa i obowiązki wynikające z „Umowy ramowej o współpracy”. W tym zakresie przedmiot Transakcji objął zatem pewne zobowiązania cywilnoprawne.
W przypadku ww. umowy, Sprzedający był zobowiązany m.in. do: przedstawienia klientowi oferty w zakresie finansowania, poinformowania Dystrybutora (…) o przyjęciu bądź odrzuceniu oferty przez klienta, podpisania z nim umowy oraz wydania pojazdu oraz do zapłaty wynagrodzenia prowizyjnego do Dystrybutora (…) (w przypadku zawarcia umowy z klientem poleconym przez Dystrybutora) - zobowiązania te zostały przeniesione na Kupującego (co istotne tylko w odniesieniu do przyszłych umów leasingu/najmu).
Wnioskodawca pragnie podkreślić (co zostało przedstawione w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego oraz w odpowiedzi na pytanie 1 powyżej), że w ramach Transakcji nie doszło do bezpośredniego transferu zasobów osobowych oraz umowy najmu biura.
Nie zostały przeniesione również aktywa, które mogły zapewnić generowanie dodatnich przepływów pieniężnych przez Kupującego, w szczególności istniejący na dzień Transakcji portfel zawartych umów leasingowych. Nie zostały także przeniesione umowy mające na celu zapewnienie finansowania Kupującemu. W związku z tym Kupujący zawarł nowe umowy dotyczące finansowania swojej działalności (umowy pożyczki) oraz podjął inne działania w celu zapewnienia płynności finansowej (m.in. podwyższenie kapitału zakładowego).
Przedmiotem transferu nie były również: rachunki bankowe, środki pieniężne, księgi rachunkowe, systemy informatyczne.
W konsekwencji Kupujący musiał poczynić szereg czynności, aby zorganizować prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług leasingu/najmu związanych z marką (…).
Tym samym, po przeprowadzeniu Transakcji Kupujący był zmuszony zaangażować inne składniki, które nie były przedmiotem Transakcji oraz podjąć dodatkowe działania, niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej, w tym zawarcie umów z pracownikami, umowy najmu biura, a także umowy o świadczenie usług, na podstawie której Kupujący wykonuje obsługę umów zawartych uprzednio przez Sprzedającego. Ponadto, Kupujący musiał założyć rachunki bankowe, nabyć licencje oraz dostosować systemy informatyczne, a także zawrzeć szereg umów z dostawcami zewnętrznymi (oraz w ramach grupy E.), w celu rozpoczęcia działalności operacyjnej m.in. umowę o obsługę księgową, umowę ramową w zakresie udzielania pożyczek, umowę o obsługę prawną, umowę o obsługę (...), umowę z brokerem w celu ubezpieczenia portfela umów leasingowych.
Istotna z perspektywy oceny możliwości kontynuowania działalności w zakresie świadczenia usług leasingu/najmu pojazdów marki (…) wydaje się kwestia pracowników. W uwagi na fakt, że Sprzedający nie dokonał cesji umowy, na podstawie której korzystał z zasobów ludzkich innego przedsiębiorstwa, w ramach Transakcji nie został przetransferowany kapitał ludzki. Kupujący zastosował inny model prowadzenia działalności niż Sprzedający i zatrudnił osoby, które wcześniej były zatrudnione przez inna spółkę w grupie Sprzedającego.
W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, nie miał on możliwości kontynuowania działalności w zakresie świadczenia usług leasingu/najmu wyłączenie w oparciu o składniki będące przedmiotem Transakcji.
Pytania w zakresie podatku od towarów i usług
1. Czy prawidłowe jest stanowisko, zgodnie z którym realizacja Transakcji nie będzie stanowiła transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa określonej w art. 6 pkt 1 ustawy VAT, a tym samym Transakcja opisana w ramach niniejszego wniosku będzie stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, w postaci odpłatnego świadczenia usług, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 o VAT?
2. Czy Kupujący będzie uprawniony do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, na podstawie faktury wystawionej przez Sprzedającego dokumentującej świadczenie usług w ramach Transakcji?
Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku od towarów i usług
W ocenie Wnioskodawców, realizacja Transakcji nie będzie stanowiła transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa określonej w art. 6 pkt 1 ustawy VAT, a tym samym Transakcja opisana w ramach niniejszego wniosku będzie stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, w postaci odpłatnego świadczenia usług, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 o VAT.
2. Kupujący będzie uprawniony do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, na podstawie faktury wystawionej przez Sprzedającego dokumentującej świadczenie usług w ramach Transakcji.
UZASADNIENIE STANOWISKA WNIOSKODAWCÓW
Uzasadnienie stanowiska do pytania nr 1
Uwagi ogólne, pojęcie przedsiębiorstwa oraz zorganizowanej części przedsiębiorstwa
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów, import towarów na terytorium kraju, wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju oraz wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Jednocześnie, jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT jako towary klasyfikuje się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.
Ustawodawca poprzez art. 6 pkt 1 ustawy o VAT zdefiniował wyłączenie przedmiotowe, zgodnie z którym nie podlegają opodatkowaniu VAT transakcje zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Mając na uwadze przedstawione pytanie, w pierwszej kolejności kluczowe jest ustalenie czy Transakcja opisania w niniejszym wniosku stanowi zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Należy zauważyć, że przepisy polskiej ustawy o VAT stanowią implementację Dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L. z 2006 r. Nr 347, str. 1 ze zm.; dalej: „Dyrektywa VAT”), w tym art. 6 pkt 1 ustawy o VAT stanowi odzwierciedlenie art. 19 tej Dyrektywy. Przepis ten stanowi, że w przypadku przekazania, odpłatnie lub nieodpłatnie lub jako aportu do spółki całości lub części majątku, państwa członkowskie mogą uznać, że dostawa towarów nie miała miejsca i że w takim przypadku osoba, której przekazano towary, będzie traktowana jako następca prawny przekazującego. Polski prawodawca skorzystał z tego uprawnienia i w art. 6 pkt 1 ustawy o VAT wyłączył z podatku VAT sprzedaż przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Pojęcie przedsiębiorstwa nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę w ustawie o VAT, dlatego należy zastosować definicję zawartą w art. 55¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 ze zm.; dalej: „k.c.”), zgodnie z którym: Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:
1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5) koncesje, licencje i zezwolenia;
6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8) tajemnice przedsiębiorstwa;
9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Ponadto, czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych - art. 55² k.c.
Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, wyliczenie zawarte w art. 55¹ k.c. ma charakter przykładowy. Istotne jest, aby przekazywany zespół składników mógł samodzielnie funkcjonować jako przedsiębiorstwo. Składniki materialne i niematerialne, wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, iż można mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze niepowiązanych ze sobą funkcjonalnie elementów. Ważne jest więc, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki między poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 24 stycznia 2017 r., sygn. I SA/Wr 1125/16).
Natomiast na podstawie art. 2 pkt 27e ustawy o VAT przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa rozumie się organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.
Analizując kwestie braku opodatkowania podatkiem VAT czynności zbycia przedsiębiorstwa lub ZCP, należy również odwołać się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „Trybunałʺ lub „TSUEʺ) z 27 listopada 2003 r., w sprawie C-497/01. W przywołanym wyroku Trybunał stwierdził, że celem ww. opcji jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem. W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji podatku VAT, to zasada ta ma zastosowanie do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą.
Ponadto jak wskazał TSUE w wyroku z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 „przekazanie całości lub części aktywówʺ należy interpretować w taki sposób, że obejmuje ono przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części, w tym składników materialnych i ewentualnie niematerialnych, łącznie składających się na przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa zdolną prowadzić samodzielną działalność gospodarczą. Podobne stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych, przykładowo wyroki NSA z 25 czerwca 2013 r. sygn. akt I FSK 955/12 oraz z 24 listopada 2016 r. sygn. akt I FSK 1316/15.
Zgodnie z poglądem prezentowanym przez organy podatkowe, zorganizowana część przedsiębiorstwa powinna być gospodarczo samodzielna, zanim dojdzie do transakcji zbycia. Wydzielona jednostka jeszcze przed jej zbyciem powinna uzyskać samodzielność gospodarczą i realizować ją w praktyce – tak przykładowo DKIS w interpretacji indywidualnej z 25 marca 2019 r. nr 0111-KDIB3-2.4012.837.2018.3.SR.
Wskazać należy, że nie wystarczy zatem zorganizowanie jakiejkolwiek masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. Mając na uwadze powyższe, aby sklasyfikować dane składniki majątkowe jako ZCP na gruncie ustawy o VAT powinny zostać spełnione łącznie następujące przesłanki:
i. istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;
ii. zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;
iii. składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;
iv. zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.
Organy podatkowe wyjaśniają znaczenie ogólnej definicji ZCP (powyżej wymienionych elementów) w następujący sposób (np. DKIS w interpretacji z 3 listopada 2023 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.402.2023.3.DS):
„Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwaʺ powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwieʺ, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.
Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej.
Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość - obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.
Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona - obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą umożliwić Nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.
Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.”
Definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, nie jest definicją samoistną i należy rozpatrywać ją z uwzględnieniem treści art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, który wyłącza z opodatkowania podatkiem VAT zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy zaś zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.
Kryteria pozwalające na odróżnienie transakcji mającej za przedmiot zbycie przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części od transakcji mającej za przedmiot zbycie składników majątkowych zostały wyczerpująco przedstawione przez Ministra Finansów. W Objaśnieniach podatkowych z 11 grudnia 2018 r. w sprawie opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji zbycia nieruchomości komercyjnych. Jakkolwiek transakcja będąca przedmiotem niniejszego wniosku nie obejmuje nieruchomości komercyjnych to jednak wnioski zawarte w Objaśnieniach w ocenie Wnioskodawców mają szersze zastosowanie i powinny być odpowiednio stosowane przy ocenie kwalifikacji podatkowej transakcji będącej przedmiotem niniejszego wniosku. Zgodnie z Objaśnieniami: „(…) w przypadku gdy konieczne dla kontynuowania działalności gospodarczej jest angażowanie przez nabywcę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowanie dodatkowych działań, brak jest możliwości stwierdzenia, że w danym przypadku zespół składników majątkowych stanowi przedsiębiorstwo lub ZCPʺ.
Biorąc pod uwagę przywołane przepisy, praktykę organów podatkowych oraz orzeczenia sądów administracyjnych, w ocenie Wnioskodawców Transakcja zbycia składników wymienionych w ramach przedstawionego opisu nie może stanowić zbycia przedsiębiorstwa lub ZCP.
Nie ulega wątpliwości, iż przenoszone składniki nie stanowią przedsiębiorstwa art. 55² k.c.
Przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisów cywilnoprawnych obejmuje bowiem faktycznie cały istniejący podmiot gospodarczy, co oczywiście w okolicznościach danej sprawy nie ma miejsca.
Transakcja nie będzie jednak również stanowić zbycia ZCP, z uwagi na fakt iż:
- przenoszone w ramach Transakcji składniki nie zostały wyodrębnione organizacyjnie ani finansowo w strukturze przedsiębiorstwa Sprzedającego (zarówno prawo do występowania jako preferowany partner finansowy na podstawie przenoszonych umów z Dystrybutorem (...), jak i know-how nie są wykazywane w księgach Sprzedającego);
- przenoszone składniki nie posiadają cech funkcjonalnego związku, który uzasadniałby twierdzenie, że Kupujący mógłby tylko i wyłącznie za pomocą przenoszonych składników wykonywać działalność gospodarczą prowadzoną poprzednio przez Sprzedającego;
- Transakcja nie obejmie szeregu elementów, które są niezbędne z punktu widzenia zaistnienia ZCP.
Jak zostało przedstawione w opisie stanowiącym element niniejszego wniosku, w ramach Transakcji pomiędzy Sprzedającym a Kupującym dojdzie do:
- przeniesienia praw i obowiązków wynikających z umów zawartych z Dystrybutorem (…), tj. Umowy ramowej o współpracy, Ramowej umowy sprzedaży i odkupu pojazdów z umów finansowania oraz Umowy ramowej gwarancji ponownego przejęcia (odkupu) pojazdów, które oznaczają przeniesienie na rzecz Wnioskodawcy prawa do występowania jako preferowany partner finansowy, zapewniający rozwiązania finansowe w zakresie leasingu/najmu dla klientów marki (…) w Polsce,
- przeniesienia know-how dotyczącego wykonywania działalności w zakresie leasingu/najmu dla klientów marki (…) oraz udostępnienia Lokalnie Licencjonowanego know-how,
- przeniesienia domeny internetowej Sprzedającego.
Przenoszone składniki, stanowiące przedmiot Transakcji nie uwzględniają zatem wszelkich składników niezbędnych do prowadzenia działalności, tym samym nabycie wymienionych składników nie zapewni samo w sobie możliwości prowadzenia działalności przez Kupującego. Przedmiotem Transakcji nie będą chociażby jakiekolwiek aktywa trwałe, nieruchomości czy też rozrachunki.
Co bardzo istotne, w ramach Transakcji nie dojdzie do bezpośredniego transferu zasobów osobowych wykonujących działalność na rzecz Sprzedającego.
Osoby wykonujące czynności na zlecenie Sprzedającego w jego dotychczasowej działalności były zatrudnione przez inną spółkę z Grupy C.). Wspomniani pracownicy wykonywali czynności na rzecz Sprzedającego na podstawie umowy zawartej ze Sprzedającym. Strony transakcji ustaliły, że większość pracowników spółki z Grupy C., którzy są obecnie zaangażowani w większości w świadczenie usług na rzecz Sprzedającego (tj. około 25 osób odpowiedzialnych za następujące obszary: sprzedaż i wsparcie sprzedaży, decyzje kredytowe, uruchamianie umów z klientami, administracja umowami, windykacja, zarządzanie szkodami, ubezpieczenia), otrzymało oferty pracy od Wnioskodawcy lub innego podmiotu z Grupy E.
Co prawda zatem, zgodnie z intencją Wnioskodawców, co do zasady te same zasoby osobowe, które wykonywały działalność w zakresie leasingu/najmu dla Sprzedającego, powinny wykonywać tę działalność również dla Kupującego, jednakże, umowy ze wskazanymi pracownikami oraz usługodawcami nie będą przedmiotem transferu pomiędzy Sprzedającym a Kupującym w ramach Transakcji, jako że są oni obecni pracownikami innej spółki.
W zakresie najmu powierzchni biurowych, w których prowadzona jest działalność w zakresie finansowania pojazdów marki (…), Sprzedawca posiada podpisane umowy najmu z Dystrybutorem (…). Umowy te zostaną zakończone, a Wnioskodawca podpisze z Dystrybutorem (…) nowe umowy najmu dotyczące tych samych lokalizacji, na warunkach analogicznych do tych, które miały zastosowanie do umów najmu podpisanych przez Sprzedającego.
Tym samym, po przeprowadzeniu Transakcji Kupujący będzie musiał zaangażować inne składniki, które nie są przedmiotem Transakcji oraz podjąć dodatkowe działania (np. zawarcie umów) niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej. Jako przykład takich działań należy wskazać planowane zawarcie umów z pracownikami oraz umowy najmu biura.
Przywołana argumentacja oraz przedstawione okoliczności jednoznacznie potwierdzają, że składniki przenoszone w ramach Transakcji nie stanowią ZCP, w rozumieniu przepisów o VAT.
Transakcja jako świadczenie usług
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Jednocześnie, jak wynika z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Jak wynika ze wskazanej powyżej definicji świadczenia usług, jest ona szeroka i określa zakres przedmiotowy opodatkowania VAT w sposób dopełniający definicję dostawy towarów. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w swoim orzecznictwie (m.in. w sprawach C-154/80 Cooperative Aadappelenbewaarplaats GA oraz C-16/93 R. J. Tolsma) wypracował kryteria, które umożliwiają precyzyjne zaklasyfikowanie określonych czynności jako świadczenia usług dla celów podatku VAT.
Konkluzje płynące z orzeczeń TSUE są powszechnie przytaczane przez sądy administracyjne, przykładowo zgodnie z tezami wyrażonymi w wyroku NSA z 10 października 2014 r., sygn. akt I FSK 1493/13, za świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:
1) istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne;
2) wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy;
3) istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi;
4) odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem;
5) istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
Mając na uwadze powyższe podkreślenia wymaga warunek, zgodnie z którym, aby dana czynność była uznana za świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT, musi występować bezpośredni związek pomiędzy płatnością a usługą, zapłata musi być konsekwencją wykonania świadczenia na rzecz nabywcy.
W ocenie Wnioskodawców czynności polegające na realizacji Transakcji będącej przedmiotem niniejszego wniosku powinny zostać uznane za świadczenie usług przez Sprzedającego na rzecz Kupującego w rozumieniu przepisów o VAT.
Charakter opisanych czynności potwierdza bowiem, że spełniają one wynikające z ugruntowanego orzecznictwa przesłanki pozwalające na identyfikację danego świadczenia jako świadczenie usług.
Na powyższe wskazują bowiem następujące okoliczności:
i. Istnieje związek prawny między Sprzedającym i Kupującym, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne
Umowa lokalna, której podpisanie planowane jest na maj 2024 r. zobliguje Sprzedającego do przeniesienia w ramach Transakcji wskazanych we wniosku składników tj.
- przeniesienia praw i obowiązków wynikających z umów zawartych z Dystrybutorem (…), tj. Umowy ramowej o współpracy, Ramowej umowy sprzedaży i odkupu pojazdów z umów finansowania oraz Umowy ramowej gwarancji ponownego przejęcia (odkupu) pojazdów,
- know-how dotyczącego wykonywania działalności w zakresie leasingu/najmu dla klientów marki (…) oraz udostępniania Lokalnie Licencjonowanego know-how,
- domeny internetowej Sprzedającego.
Należy zaznaczyć, że stosunek prawny między stronami, oparty na umowie cywilnoprawnej, umożliwia im swobodę kształtowania zakresu zobowiązań, pod warunkiem, że nie narusza to obowiązujących przepisów prawa oraz zasad współżycia społecznego. W konsekwencji, to strony umowy mogą dowolnie ustalić jakie elementy są przedmiotem świadczenia.
ii. Wynagrodzenie otrzymane przez Sprzedającego będzie stanowić wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz Sprzedającego Świadczeniu Sprzedawcy odpowiada świadczenie wzajemne ze strony Wnioskodawcy – wyrażalne w pieniądzu wynagrodzenie. W kontekście prawa cywilnego i podatkowego, w tym VAT, strony mają swobodę ustalania warunków umowy, w tym wysokości wynagrodzenia, które jest traktowane jako ekwiwalentna wartość świadczeń.
iii. Istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie nabywcy Kupujący będzie bezpośrednim odbiorcą i beneficjentem usług świadczonych przez Sprzedającego, które obejmują przeniesie aktywów w zakresie usług leasingu/najmu związanych z marką (…).
iv. Odpłatność za otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która jest opodatkowana
Aby usługa była opodatkowana VAT, musi istnieć bezpośredni związek przyczynowy między wykonaną usługą a otrzymanym wynagrodzeniem, które stanowi zapłatę za konkretną usługę.
Wynagrodzenie, jakie otrzyma na mocy umowy Sprzedający będzie bezpośrednio związane z transakcją przeniesienia aktywów w zakresie usług leasingu/najmu przez Sprzedającego na rzecz Wnioskodawcy, co spełnia kryteria odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu VAT.
Reasumując, realizacja Transakcji opisanej we wniosku nie stanowi transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub ZCP w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, jednocześnie w ocenie Wnioskodawców przedmiotowa Transakcja powinna zostać uznana za świadczenie usług na rzecz Kupującego podlegające opodatkowaniu VAT.
Uzasadnienie stanowiska do pytania nr 2
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Z powyższych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest więc związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są/nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z ww. art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, jak i niezaistnienia przesłanek negatywnych, wskazanych w art. 88 ustawy o VAT. W treści tej regulacji ustawodawca wymienił przypadki, w odniesieniu do których nie stosuje się obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego oraz przypadki, w których faktury i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
W myśl art. 88 ust. 4 ustawy o VAT, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Należy podkreślić, że prawo podatnika do odliczenia podatku zapłaconego w cenie przy nabyciu towarów i usług związanych z działalnością gospodarczą stanowi jedną z fundamentalnych zasad konstrukcji podatku od towarów i usług. Podstawowa zasada wspólnego systemu VAT, jaką jest zasada neutralności podatku, jest rozumiana jako stosowanie podatku od towarów i usług na wszystkich etapach obrotu gospodarczego z równoczesnym prawem do potrącenia podatku zawartego w poprzedniej fazie obrotu. Wszelkie ograniczenia prawa do odliczenia podatku naliczonego wpływają na neutralność tego podatku i mogą wynikać jedynie z wyraźnej regulacji ustawowej.
Jak wskazano w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca nabędzie wskazane we wniosku składniki w związku z zamiarem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT. Wnioskodawca będzie prowadził działalność w zakresie świadczenia usług leasingu/najmu związanych z marką (…), podlegającą opodatkowaniu VAT według stawki 23% (a także obsługę obecnego portfolio klientów Sprzedającego). Na podstawie tezy wysuniętej w uzasadnieniu do pytania nr 1 – Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przedmiot Transakcji nie będzie podlegać regulacji art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, a realizacja Transakcji będzie stanowiła świadczenie usług opodatkowane podatkiem VAT. Ponadto, Wnioskodawca jest zarejestrowanym podatnikiem VAT czynnym.
Wobec powyższego, w ocenie Wnioskodawcy, w opisanym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym, Kupujący będzie uprawniony do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (lub do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego na rachunek bankowy) na podstawie faktury wystawionej przez Sprzedającego dokumentującej świadczenie usług w ramach Transakcji.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia, oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy stan faktyczny/darzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywało się będzie ze stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
A. Sp. z o.o. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 20243 r. poz. 935 ; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 w zw. z art. 14r ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).
Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.