Orzeczenie
Uchwała Składu 7 Sędziów SN z dnia 21 czerwca 1995 r., sygn. I KZP 5/95
1. Przejęcie przez Państwo Polskie odpowiedzialności odszkodowawczej wobec osób represjonowanych przez radzieckie organy ścigania i wymiaru sprawiedliwości lub radzieckie organy pozasądowe, które nastąpiło na podstawie art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz.U. nr 34, poz. 149), po nowelizacji tejże ustawy, dokonanej w dniu 20 lutego 1993 r. (Dz.U. nr 36, poz. 159), oparte jest na konstrukcji częściowego zrzeczenia się suwerenności jurysdykacyjnej przez ówczesne polskie organy sprawujące administrację na tym terytorium Polski, na które wkraczały wojska radzieckie i ograniczone jest ściśle do ram wynikających z porozumienia z dnia 26 lipca 1944 r., zawartego między Polskim Komitetem Wyzwolenia Narodowego i rządem Socjalistycznych Republik Radzieckich o stosunkach między radzieckim wodzem naczelnym a polską administracją po wkroczeniu wojsk radzieckich na terytorium Polski. Nie negując zatem faktu, że z punktu widzenia prawa międzynarodowego zmiany wschodniej granicy Polski ustalonej Traktatem Ryskim z dnia 18 marca 1991 r. dokonano dopiero w umowie między Tymczasowym Rządem Jedności Narodowej a rządem ZSRR z dnia 16 sierpnia 1945 r., która weszła w życie w dacie wymiany dokumentów ratyfikacyjnych, to jest w dniu 5 lutego 1946 r. (Dz.U. RP z 1947 r. nr 35, poz. 167 i 168), przy ustalaniu terytorium polskiego w rozumieniu art. 7 wskazanego wyżej porozumienia z dnia 26 lipca 1944 r. zgodnie ze stanowiskiem ustawodawcy wyrażonym w art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. należy mieć na względzie tylko tę część terytorium Państwa Polskiego, na której doszło do częściowego zrzeczenia się suwerenności jurysdykcyjnej na podstawie wyżej wymienionego porozumienia z dnia 26 lipca 1944 r., a więc ziemie polskie na zachód od tzw. linii Curzona, z modyfikacjami wynikającymi z treści porozumienia z dnia 26 lipca 1944 r., zawartego między PKWN a rządem ZSRR w sprawie granic Polski.