Orzeczenie
Wyrok NSA z dnia 9 marca 2022 r., sygn. III OSK 732/21
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak–Kubiak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Rafał Stasikowski sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt II SA/Ke 429/18 w sprawie ze skargi S. W. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, wyrokiem z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt II SA/Ke 429/18, oddalił skargę S. W. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] maja 2018 r. nr [...], w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych.
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji ww. decyzją Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 5 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 693) – dalej: "ustawa o działaczach opozycji antykomunistycznej", po rozpoznaniu sprawy, której stroną jest S. W., odmówił potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.
W uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca powołał się na swój aktywny udział w studenckich wystąpieniach wolnościowych w [...], w marcu 1968 r. i związane z tym represje w postaci inwigilowania przez Służbę Bezpieczeństwa oraz przeznaczenia do odbycia służby wojskowej, mimo że zgodnie z ówczesnymi przepisami prawa, jako student był zwolniony z odbywania służby wojskowej, a także posiadał orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o niezdolności do służby wojskowej w czasie pokoju (kategoria "D"). Ten ostatni fakt wnioskodawca uznał za dopuszczenie się na jego szkodę przestępstwa urzędniczego - przekroczenia władzy w formie usiłowania kwalifikowanego z art. 23 § 1 w zw. z art. 286 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 11 lipca 1932 r. - Kodeks karny (Dz. U. nr 66, poz. 571) – dalej: "K.k.". Organ stwierdził, że zebrany materiał dowodowy potwierdza aktywny udział wnioskodawcy w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, jakim były protesty studenckie w marcu 1968 r. Nie ulega też wątpliwości fakt inwigilowania go przez organy bezpieczeństwa państwa oraz wpisania jego nazwiska do wykazu osób proponowanych, do wcielenia do służby wojskowej, sporządzonego przez Służbę Bezpieczeństwa w [...] w dniu [...] marca 1968 r. Natomiast, zdaniem Szefa Urzędu, nie można zgodzić się z interpretacją wnioskodawcy, że poprzez samo wpisanie nazwiska do takiego wykazu podjęto wobec niego bezprawne działanie polegające na popełnieniu na jego szkodę przestępstwa lub wykroczenia. Wspomniany wykaz nie stał się bowiem podstawą do wcielenia wnioskodawcy do służby wojskowej z przyczyn politycznych, co można by uznać za represję w rozumieniu art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.